Ο ΘΕΟΣ ΚΑΙ Ο DR STRANGE

Σίγουρα, όποιος είναι φαν της Marvel έχει ήδη δει την τελευταία έξοδο των Avengers στους κινηματογράφους, που δεν είναι άλλη από το Infinity War. Αν παρόλα αυτά έχει ξεμείνει κάποιος (για λόγους που αδυνατώ να καταλάβω) τότε ας σταματήσει να διαβάζει σ’ αυτό το σημείο, καθώς το παρακάτω κείμενο είναι γεμάτο από spoilers.

Το φινάλε του InfinityWarείναι σίγουρα το πιο ανατρεπτικό και σοκαριστικό στο σύμπαν της Marvel. Ο Thanos, που θέλει να αφανίσει το μισό σύμπαν ώστε να εξαλειφθούν προβλήματα όπως η πείνα, τελικά τα καταφέρνει αλλά μαζί με τους κοινούς θνητούς χάνονται και μερικοί από τους αγαπημένους μας ήρωες. Ας μην σταθούμε στην κοινωνικοπολιτική διάσταση του σκεπτικού του Thanos αλλά ας προχωρήσουμε στη φιλοσοφική και θεολογική άποψη που εκφράζεται από τον Dr. Strangeστην τελευταία πράξη της ταινίας. Λίγο πριν ο Dr. Strange παραδώσει την Πέτρα του Χρόνου στον Thanos, τον βλέπουμε να διαλογίζεται και να αναφέρει στον Tony ότι είδε 14.000.605 σενάρια αλλά μόνο σε ένα από αυτά καταφέρνουν να νικήσουν. Εδώ θα ανοίξουμε μια μεγάλη παρένθεση για να εξηγήσουμε πως μπορούμε να δούμε το σημείο αυτό από θεολογικής άποψης, όσο παράξενο κι’ αν ακούγεται.

Στη θεολογία υπάρχει η έννοια των ιδιοτήτων του Θεού, δηλαδή συγκεκριμένων χαρακτηριστικών που Τον ξεχωρίζουν και Τον κάνουν να είναι Θεός. Μία απ’ αυτές τις ιδιότητες είναι η παντογνωσία. Η αλήθεια είναι ότι αν ρωτήσει κάποιος διάφορους χριστιανούς τι καταλαβαίνουν με την λέξη παντογνωσία, θα λάβει και αντίστοιχες απαντήσεις. Για παράδειγμα, πολλοί θεωρούν ότι αυτή η παντογνωσία έχει όρια, ενώ άλλοι όχι. Πάνω σε αυτή τη βάση, μερικοί θεωρούν ότι ο Θεός δεν ξέρει τι θα κάνει κάποιος συγκεκριμένος άνθρωπος το επόμενο λεπτό, καθώς αυτό θα περιόριζε την ελευθερία του ανθρώπου. Το ίδιο, όμως, συμβαίνει και με τον άνθρωπο οπότε εδώ υπάρχει ένα πρόβλημα. Αν ο Θεός δεν ξέρει τίποτα παραπάνω από έναν άνθρωπο τότε για τι είδους παντογνωσία μιλάμε; Σε αυτή την περίπτωση, θα έπρεπε να αφαιρέσουμε το πρόθεμα «παντο» και να πούμε ότι απλά είναι γνώστης. Σαφώς και δεν είναι έτσι. Ο Θεός μας συστήνεται μέσα από τη Βίβλο ως Θεός  που όχι μόνο ξέρει από πριν τι θα συμβεί στο μέλλον, αλλά ότι ο Ίδιος έχει δημιουργήσει αυτό το μέλλον. Εδώ εγείρονται διάφορα ερωτήματα, ειδικά περί κακού, αλλά αυτά είναι πέρα από το σκοπό αυτού του κειμένου. Ας μείνουμε στο γεγονός ότι ο Θεός γνωρίζει τα πάντα, όχι βλέποντάς τα να εξελίσσονται σαν μία ταινία, αλλά ως σεναριογράφος και σκηνοθέτης έχοντας τον απόλυτο έλεγχο. Εντούτοις, αυτό γίνεται με έναν τρόπο που δεν κάνει τον άνθρωπο ρομπότ αλλά αντίθετα, τον καθιστά απόλυτα υπεύθυνο για τις πράξεις του.

Κάτι άλλο που αντιλαμβανόμαστε για το Θεό μέσα από τη Βίβλο είναι ότι Τον ενδιαφέρει να δοξαστεί μέσα από οτιδήποτε συμβαίνει, ακόμα κι’ όταν στην περιορισμένη μας αντίληψη αυτό φαίνεται παράλογο. Το ότι ζητά να δοξαστεί δεν αποτελεί δείγμα αλαζονείας αλλά αγάπης. Όταν ο άνθρωπος δοξάζει το Θεό με λόγια και πράξεις, βρίσκει το πραγματικό νόημα και τη χαρά της ζωής. Ο Αυγουστίνος είχε γράψει «Μας δημιούργησες για Σένα, ω Κύριε, και οι καρδιές μας είναι ανήσυχες μέχρι να βρουν ανάπαυση σε Σένα». Ο Θεός του Χριστιανισμού, λοιπόν, είναι ένας Θεός που αποσκοπεί στο να δοξαστεί μέσα από κάθε τι αλλά χωρίς αυτό να ακυρώνει την αγάπη Του.

Τι θέλουμε να πούμε με όλ’ αυτά; Ότι ο Θεός θα μπορούσε να έχει δημιουργήσει έναν τελείως διαφορετικό κόσμο μέσα από εκατομμύρια επιλογές. Ο Dr. Strange μπορούσε απλά να δει τα σενάρια ενώ ο Θεός μπορεί να τα δημιουργήσει και εκεί ακριβώς έγκειται και η παντοδυναμία Του. Όχι στο να γνωρίζει απλά κάτι αφού έχει συμβεί αλλά στο ότι είναι ο Ίδιος ο Συγγραφέας της ανθρώπινης ιστορίας. Επίσης, ο κόσμος που δημιούργησε είναι ο καλύτερος δυνατός από όλους τους άλλους πιθανούς κόσμους, με την έννοια ότι μέσω αυτούφανερώνεται περισσότερο η δόξα Του αλλά καιη αγάπη Του απ’ ότι σε οποιοδήποτε άλλο σενάριο. Αυτό ακούγεται παράλογο στους περισσότερους. Πως είναι δυνατόν κάτι τέτοιο τη στιγμή που ο κόσμος μας μαστίζεται από βία, θάνατο, πείνα και πολέμους; Ας μην ξεχνάμε ότι εμείς ανήκουμε μόνο σε ένα τμήμα της ανθρώπινης ιστορίας. Είμαστε σαν ένα κομμάτι από ένα παζλ εκατοντάδων χιλιάδων κομματιών που δεν έχει ακόμα ολοκληρωθεί, και βλέποντας μόνο τα διπλανά μας κομμάτια βλέπουμε απλά ένα χάος που δεν έχει νόημα. Ο Θεός, όμως, είναι Αυτός που έχει όλη την εικόνα μπροστά Του, δηλαδή ολόκληρη την ανθρώπινη ιστορία από τη δημιουργία μέχρι την αιωνιότητα, και αν μπορούσαμε κι΄ εμείς να δούμε το παζλ ολοκληρωμένο θα καταλαβαίναμε ότι αυτός είναι όντως ο καλύτερος δυνατός κόσμος.

Καθώς χάνεται ο Dr. Strange μαζί με άλλους αγαπημένους ήρωες και το μισό Σύμπαν, λέει στον Tony ότι αυτή ήταν η μόνη λύση. Προφανώς, υπάρχει κάποιο μεγάλο σχέδιο πίσω απ’ όλ’ αυτά τα γεγονότα, κάτι που μόνο ο Dr. Strange μπόρεσε να δει και γι’ αυτό παρέδωσε την Πέτρα του Χρόνου στον Thanos. Φαινομενικά, οι Avengers ηττήθηκαν αλλά η ιστορία δεν τελειώνει εδώ, αν και χάθηκαν πολλοί. Ακολουθεί και συνέχεια όπου μας επιφυλάσσονται πολλές εκπλήξεις, και παρόλο που κάποιοι ήρωες δε θα επιστρέψουν, ο Thanos θα είναι τελικά αυτός που θα ηττηθεί, αλλά ακόμα δεν ξέρει κανένας πως παρά μόνο ο Dr. Strange. Με άλλα λόγια, για να έρθει η νίκη πρέπει να υπάρξουν θυσίες και πρώτα απ’ όλα η θυσία του εγώ μας. Αυτό μοιάζει με ήττα αλλά, πολλές φορές είναι ο μόνος δρόμος για τη λύτρωση. Όταν πέθανε ο Χριστός κάποιοι νόμιζαν ότι τελείωσαν όλα εκεί, αλλά ακολούθησε η Ανάσταση. Ο δρόμος της ζωής περνάει μέσα από το θάνατο. Ο πόνος, η θλίψη, η απώλεια είναι ακόμα εκεί, το παζλ όμως δεν έχει ακόμα ολοκληρωθεί. Η ελπίδα του χριστιανού δεν είναι σε αυτή τη ζωή αλλά στην αιωνιότητα. Γι’ αυτό ακριβώς συνεχίζει και πολεμάει, παρόλο που φαινομενικά χάνει.

 

Του Γιάννη Φαμέλη

By | 2018-06-05T08:16:16+00:00 June 5th, 2018|ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ, ΣΤΟΧΑΣΜΟΣ|0 Comments

About the Author:

Giorgos studied Biology at the University of Patras, Greece and did his Master's in Philosophy of Science at the University of Athens. He works at the pharmaceutical sector while doing his PhD in Philosophy. Giorgos is the coordinator for "Imago Dei", a place where Christians and non-Christians meet to exchange opinions about their worldview and overall perception of reality.